CHIÊU SINH KHOÁ HỌC: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ĐỊNH TÍNH  – NHỮNG NGUYÊN TẮC THỰC HÀNH

Ngày nay, các phương pháp thực nghiệm không còn được xem là phương pháp tối ưu duy nhất trong việc giải thích các vấn đề phức tạp của đời sống xã hội. Trong khi đó, khoảng hơn một thập niên trở lại đây “Phương pháp tiếp cận và thu thập dữ liệu định tính” ngày càng được sử dụng rộng rãi và khẳng định được tính hữu ích của mình trong các nghiên cứu hiện tượng học, chú giải văn bản, ký hiệu học và xu hướng nghiên cứu hậu cấu trúc luận với các phương pháp phân tích nội dung, phân tích diễn ngôn…

Cùng với đó là sự hữu dụng của “Phần mềm NVIVO” – Phần mềm phân tích định tính được hầu hết các dự án nghiên cứu quốc tế chỉ định sử dụng trong việc phân tích các dữ liệu nghiên cứu khoa học, hay các giáo sư tại các trường đại học uy tín trên thế giới yêu cần các nghiên cứu sinh phải dứng dụng phần mềm NVIVO vào quá trình viết luận án.

Với tất cả lý do đó, viện Social Life giới thiệu khóa đào tạo “Nghiên cứu định tính – Những nguyên tắc thực hành”.

MỤC TIÊU KHOÁ HỌC: 

+ Trang bị tư duy, kiến thức, kỹ năng cho hoạt động nghiên cứu khoa học theo hướng nghiên cứu định tính;

+ Kết thúc khoá học các học viên có khả năng nghiên cứu độc lập và hướng dẫn SV NCKH.

NỘI DUNG KHOÁ HỌC

  1. NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ NGHIÊN CỨU ĐỊNH TÍNH

  2. Nghiên cứu định tính là gì?
  • Nguyên tắc làm việc của người nghiên cứu định tính
  • Phải có óc tò mò và biết kinh ngạc
  • Thấu hiểu và cảm thông      
  • Có tinh thần hoài nghi khoa học   
  • Trung lập và khách quan    
  • Những quan tâm chính của các nhà nghiên cứu định tính         
  • Tính bối cảnh và thời gian
  • Những thế mạnh và hạn chế của nghiên cứu định tính  
  • Các điểm khác biệt giữa nghiên cứu định tính và định lượng
  • Các nguyên tắc đồng thuận và đạo đức trong nghiên cứu
  • Tôn trọng người cung cấp thông tin trong nghiên cứu
  • Sự kỳ vọng quá mức với nhà nghiên cứu
  • Tính khuyết danh
  • Bảo mật thông tin
  • Bảo vệ người cung cấp thông tin
  • Ứng xử ở thực địa
  • Sự đồng thuận
  • Lưu trữ thông tin
  • Trách nhiệm giải trình của nhà nghiên cứu
  1. NHỮNG HƯỚNG TIẾP CẬN CHÍNH TRONG NGHIÊN CỨU ĐỊNH TÍNH        
  2. Nghiên cứu lời kể
  3. Các dạng nghiên cứu qua lời kể
  4. Nghiên cứu lịch sử qua lời kê
  5. Quy trình chuẩn bị cho chương trình nghiên cứu lịch sử
  6. Các bước tiến hành phỏng vấn lịch sử qua lời kể
  7. Kỹ thuật sử dụng công cụ đường thời gian [timeline] trong phỏng vấn lịch sử cuộc đời [life history]
  • Nghiên cứu điền dã dân tộc học
  • Thực địa và các chiến lược tiếp cận cộng đồng
  • Tư duy phản thân/phản tư
  • Từ chống chủ quan đến mối quan hệ liên nhân
  • Trở thành người mang thông điệp đi đối thoại.
  1. QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐỊNH TÍNH
  1. Thiết kế nghiên cứu định tính
  2. Xây dựng ý tưởng, đề cương (conceptnote)
  3. Thiết kế công cụ nghiên cứu
  4. Chọn mẫu và các nguyên tắc chọn mẫu trong nghiên cứu định tính

+ Tính đại diện và tính đa thanh

+ Tính đáng tin/xác thực  và các cấp độ thông tin.

  • Phương pháp và kĩ thuật thu thập thông tin định tính             
  • Phỏng vấn cá nhân: Phỏng vấn câu hỏi cấu trúc (structured),câu hỏi bán cấu trúc (semi-structure), phi cấu trúc/mở (open); Thử nghiệm (pilot)
  • Phỏng vấn nhóm và thảo luận nhóm tập trung  
  • Quan sát tham dự và ghi chép nhật ký      
  • Phương pháp và kĩ thuật phân tích dữ liệu định tính
  • Nguồn dữ liệu và phân loại dữ liệu
  • c chiến lược tổng quát trong phân tích dữ liệu định tính
  • Phân tích quy nạp [inductive analysis]
  • Phân tích lý thuyết dựa trên cơ sở dữ kiện thực địa

[grounded theorical analysis]

    

  • Các lối phân tích thông tin định tính
  • Phân tích theo lối ký hiệu học (phân tích nội dung, tranh ảnh, màu sắc, phân tích diễn ngôn…)
  • Phân tích định tính theo lối thực nghiệm
  • Các bước tiến hành phân tích dữ liệu định tính
    • Rã băng (transcribing) và các vấn đề thực tế
    • Mã hoá (coding) deductive & inductive
    • Mô tả
    • Phân tích
    • Lý giải
    • Minh họa dữ liệu
  1. ỨNG DỤNG PHẦN MỀM VÀO NGHIÊN CỨU ĐỊNH TÍNH
  1. Nghiên cứu định tính với phần mền NVivo
  2. Ứng dụng NVivo vào các vấn đề khi phân tích dữ liệu định tính       
  3. Khởi tạo một project [dự án]
  4. Các thành phần của project
  5. Quá trình lập một project   
  6. Quản lý nguồn dữ liệu (Source/Document)
  7. Quản lý các mã thông tin (Node)
  8. Các dạng mã thông tin(codebook)
  9. Quản lý các thuộc tính của dữ liệu
  10. Truy vấn dữ liệu
  • Sử dụng những giải pháp thay thế và mã nguồn mở
  • HyperResearch
  • TAMS Analyzer
  • OSF
  • oTranscribe
  • YouTube

GIẢNG VIÊN PHỤ TRÁCH:

PGS.TS Nguyễn Đức Lộc

  • Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đời sống xã hội – Social Life
  • Ông hiện đang là giảng viên giảng dạy môn phương pháp nghiên cứu định tính tại các trường đại học: Đại học KHXH&NV TP HCM, Đại học Văn hoá, Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh. Bên cạnh đó, ông có kinh nghiệm trong việc thiết kế và triển khai các nghiên cứu về Đời sống xã hội đương đại với các công trình nghiên cứu chuyên sâu về định tính.
  • Ông từng là nghiên cứu viên chính thức của hợp phần định tính chương trình nghiên cứu Những cuộc đời trẻ thơ (Young lives) của đại học Oxford, Anh Quốc tại Việt Nam.

ThS Phạm Vũ Hoàng Giang

  • Nghiên cứu viên và Điều phối viên quốc tế tại Viện nghiên cứu Đời sống Xã hội – Social Life
    Thạc sĩ ngành Báo chí, Media và Toàn cầu hoá
    Đại học Aarhus, Đan Mạch và Đại học Hamburg, Đức
  • Cử nhân ngành Quan hệ Quốc tế
    Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM
  • Các nghiên cứu:
    1. “Self-censorship in Vietnamese journalism” tại Đại học Aarhus,
    Đan Mạch – 2017
    2. “Vietnamese Media System” tại Đại học Hamburg, Đức – 2018
    3. “Photojournalism in Vietnam: Role-perception and Professional
    Practices” tại Đại học Hamburg, Đức – từ tháng 4/2018 đến tháng
    1/2019

THỜI GIAN, ĐỊA ĐIỂM HỌC DỰ KIẾN

  • Địa điểm học: Viện SocialLife, 51, Quốc Hương, Phường Thảo Điền, Quận 2, TP.HCM
  • Thời gian khai giảng dự kiến vào đầu tháng 10/2020
  • Thời lượng: 10 buổi (tương đương 50 tiết)
    • Các buổi trong tuần theo giờ hành chính
    • Ngoài giờ hành chính.

(học viên đăng ký theo hai hình thức)

  • Sĩ số học viên dự kiến:  15 học viên, ưu tiên dành cho những học viên đã hoàn thành bậc học đại học, đang học chương trình ThS, nghiên cứu sinh tiến sĩ hoặc các nghiên cứu viên có mối quan tâm đến phương pháp nghiên cứu định tính.
  • Học phí:  3.500.000 VNĐ/HV

Mọi thông tin chi tiết, xin vui lòng liên hệ:                                       

Viện Nghiên cứu Đời sống Xã hội

Địa chỉ: 51 Quốc Hương, Phường Thảo Điền, Quận 2,  TP HCM

Web: sociallife.vn

Email: lienhe@sociallife.vn

Điện thoại: 028.38213536 hoặc  0364590535 (chị Thạo)

Add Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *